Home » Blog » Fiona Robertson

Tag: Fiona Robertson

Je hebt het mis

Door Fiona Robertson, vertaald door Pleun Vermaas.

Je hebt het mis, lieve

Je denkt dat je eruit wilt,
maar waar je naar verlangt, is die sprong in het diepe

Je denkt dat je echt niet verder wilt
terwijl je eigenlijk in de startblokken staat; klaar om vort te gaan

Je denkt dat je bang bent voor sterven
maar eigenlijk vrees je leven
doodsbenauwd voor jouw wilde levenskracht

Je denkt dat je wilt dat de liefde je weer heel maakt
maar wat je het liefste wilt is dit: uiteen door de liefde, in duizend stukjes
wetend dat de vernietiging je smaken zal

Je denkt dat je de boel bij elkaar moet houden
dat wat je écht wilt is dat al dat in duigen valt
zo rücksichtslos dat je niets meer hebt dan lege handjes
het spel gespeeld, game over. Eind.

Ik weet het, ik weet het lieve,
het werd allemaal zo afschuwelijk moeilijk en
jij maar denken dat het zo hoort te zijn

Vertrouw me nou:
als je ziet hoe simpel het is, kinderspel
pas dan… hap je écht naar adem

Dit is een all-in ticket

Door Fiona Robertson, vertaald door Pleun Vermaas.

 

Als je gelooft dat je te min bent, ontoereikend of incompleet
dan vergeet je dat je er helemaal mag zijn

Maar als je de kleine lettertjes leest
zie je dat het om een all-in ticket gaat
zonder kanttekeningen, uitsluitingen of voorwaarden
er is niets om op te kroppen, uit te gummen of weg te stoppen

De toegangsprijs dekt alles
bijbetalen wordt niet verlangd

Hoofd boven water

Door Fiona Robertson, vertaald door Pleun Vermaas.

Zonder een spoortje zelfmedelijden

Ik sta stil,

en sta nog;

met die hoge golven, houd ik mijn hoofd

boven water.

Zie hoe schaamte, pijn, verdriet,

bakzeil halen.

 

Ik sta gewoon

Niet gebukt of gebogen

Niet star of veinzend

 

Ik ben,

Niet zus en zo.

 

Als water en rots;

we laten de teugels vieren en trekken ze strak.

Een beweging en een pas op de plaats.

 

Ach dit alles, van oude mensen, de dingen, die voorbijgaan[1],

En je staat nog

Omdat je bent,

Niet zus en zo

 

 

 

 

 

 

[1] Louis Couperus, titel van boek.

Ik dacht dat ik dat was

Door Fiona Robertson, vertaald door Pleun Vermaas.

Ik kom in stilte en ontspan

Mijn adem stokt een beetje, alleen bij aanvang

Als verlangens, noden, angsten, mitsen en maren

(Ik dacht dat ik dat was)

Me van binnenuit opjagen

Zoals een nestje kittens miauwt om aandacht

 

Vanuit deze stille plek

Hoor ik ze zacht snikken

En ik knik ze vriendelijk toe, een voor een, in het voorbijgaan

 

Omdat hoe bazig ze ook mogen klinken

Ik weet ze willen de baas alleen maar spelen

Let wel; politiek ís persoonlijk (wat je ook vindt)

Door Fiona Robertson, vertaald door Pleun Vermaas.

We kennen allemaal het spelletje dat politiek is: oppositiepartijen die elk hun eigen door angst gevoede toekomstbeeld voor ons schetsen: “Stem niet op de tegenpartij! Zij zullen jouw levensstijl of je leven hoe dan ook geen goed doen.” Of het nou gaat om de andere politieke partijen, andere landen, een bepaalde groep of een bepaald soort mensen, het spel is hetzelfde: zij tegenover ons. En die twee zullen het nooit eens worden. In de jaren ’70 hadden de feministen de leus: “Het persoonlijke wordt politiek”. Ik zeg dat het omgekeerde ook waar is: het politieke wordt persoonlijk.

Als klein meisje koos ik altijd al partij voor de schlemiel. Ik heb in achterstandswijken in de binnenstad gewoond en gewerkt. Ik uitte mijn minachting voor die éne procent van de bevolking: bankiers en de rijke stinkerds. Toen ik ernaar keek met een facilitator, viel me het onderliggende verhaal op. Ik zag de woorden: ik moet bescheiden zijn. Tegelijk met die woorden voelde ik een sterke fysieke sensatie en voor mijn ogen verschenen er talloze beelden. Behalve een zelf dat bescheiden was, was er een bevel of instructie om bescheiden te zijn. Toen werd me duidelijk hoezeer dit doorwerkte op vele facetten in mijn leven.

Ik weet nog niet hoe het doorzien van dit ik-moet-bescheiden-zijn-verhaal verder gaat. We kijken, misschien komt er nog wat. Er is geen voorschrift. Wat er vanaf nu ook mag gebeuren, ik ga niet meer gebukt onder mijn, voorheen onbewuste, bescheiden-moeten-zijn-verhaal, wat natuurlijk getriggerd werd door beelden van rijkelui die in grote villa’s wonen. Ik hoef het niet meer op anderen te projecteren. Als het weer opkomt zal ik me er, me dunkt wel, bewust van zijn. En zo niet, dan kan ik verder inquiry doen.

Ongeacht jouw eigen politieke voorkeur, kijk eens wie volgens jou ‘zij’ zijn; het mag iedereen zijn. Wie haat je? Met wie ben je het helemaal oneens? Met wie ga je in discussie? Als je een debat volgt op t.v., tegen wie schreeuw je dan? Of je nu politiek rechts, links of midden, Moslim of Jood, zwart of wit, vluchteling, feminist, pedofiel, religieus rechts, of religie anders, homo, immigrant, Darwinist, of homofoob bent, het gaat er niet om wie goed is en wie fout. Het gaat erom te kijken in hoe en waar het politieke persoonlijk wordt.

Neem even een moment van rust, sluit je ogen, focus je op je lichaam, en haal een paar keer diep adem. Dan haal je het plaatje van ‘zij’ voor ogen en bekijkt het. Gewoon kijken. Veroordelingen kunnen opkomen. Dat is o.k., daar kijken we later wel naar. Voor nu kijk je alleen naar dit plaatje. Gaat er dreiging, gevaar of aanval -je kunt kiezen welk woord je meest geschikt vindt- van uit? Onthoud, dit is geen intellectueel of verstandelijk proces; laat je lichaam maar het antwoord geven. Als je iets in je lijf voelt betekent dit dat er een dreiging is. Welk antwoord je maar krijgt, spanning of een verkramping, een gevoel van angst of andere emotie, neem het zoals het komt. Neem de tijd om het te voelen. En kijk dan wat er gebeurt, laat het proces zijn gang gaan. Kijk naar de woorden en de plaatjes die opkomen en voel die fysieke sensaties van de gevoelens. Kijk, dan kom je te weten waar precies het gevaar schuilt. Merk de reactie van je lichaam op.

Het zou kunnen dat terwijl je bewust dat gevaar ‘doorvoelt’, er een identiteit opduikt. Misschien komen er woorden voorbij als: “ik ben in gevaar“ of “ze willen wat van me afpakken”. Of: ‘ik ben waardeloos vergeleken met hen” of: “Ik ben veel beter dan ‘zij”. Kijk ook naar die identiteit(en).

Het kan ook handig zijn om gebruik te maken van de Boomerang of Panorama Inquiry. De Boomerang kun je gebruiken bij een specifieke persoon of situatie die je triggert en met de Panorama kijk je naar meer dan één persoon of situatie.

Wanneer we anderen kwaliteiten toedichten, negatief of positief, kun je er vergif op innemen dat er een beschadigde identiteit aan zet is. En ook nu, laat het zijn wat het is. Haal opnieuw het plaatje van die ‘zij’ voor ogen. Kijk wat het over jou zegt en wat je bent. Wie ben jij in vergelijking met hen? Stel jezelf die vraag en luister naar het antwoord. Herhaal de vraag, het is mogelijk dat er elke keer verschillende antwoorden opkomen. Voel welke van de antwoorden het meeste resoneert. En blijf zoeken naar die identiteit in de woorden, beelden en fysieke sensaties die om je aandacht vragen.

Als de Inquiries op deze manier worden gebruikt helpt het ons om een gevoel van angst of dreiging rond welke politieke kwestie dan ook te ontkrachten. Zelfs voor de kwesties die heel dichtbij komen en volkomen echt schijnen (opwarming van de aarde, vluchtelingenproblematiek, kredietcrisis, waar je hart ook maar van opspringt of je haren recht van overeind gaan staan) kan ontmanteld worden met een inquiry. Wees grondig, laat vooral geen lijken in de kast liggen. Het gaat bij een inquiry niet om het bestaan van dingen te ontkennen en dingen behoeven evenmin een conclusie. Het gaat erom onze ervaringen te onderzoeken om te zien of er niet eerder onderzochte aannames of overtuigingen rondzwerven en rotzooi trappen.

Als we er op deze manier naar kijken kunnen we elk politiek standpunt, emotioneel of spiritueel correct, loslaten. Zo laten de Inquiries ons op ieder moment oprecht zijn. We zijn misschien geschokt door wat komt. Of vinden het gênant. Maar dat hoort allemaal bij het proces. Als er een pad is wat we niet durven betreden, kunnen we ernaar kijken. Wat is het ergste dat kan gebeuren? We zien woorden en beelden en voelen lichamelijke sensaties.

Als we de tijd nemen om de angel van het persoonlijke uit het politieke te halen merken we doorgaans dat er meer duidelijkheid, flow en ruimte rond onze mening(en) is. Mogelijk ontdekken we dat de woede die we eerder voelden over een thema of standpunt dat een politicus te berbe bracht, eigenlijk het verhaal is van een onvolmaakt zelf in ons. Een zelf, dat toen niet, maar nu wèl scherp op ons netvlies staat. Mogelijk vinden we dat we hetzelfde moeten zijn als onze ouders, omdat we hun goedkeuring willen, waardoor we, onbewust, authentieke zelven een enkeltje vergetelheid hebben verkocht. Wat we ook maar ontdekken in dit proces, we zijn vrij om een mening, waar we ons senang bij voelen, te behouden. Zonder star te worden van angst of onvolmaaktheid. Dat is het verschil.

“Het is gezien, het is niet onopgemerkt gebleven.”  Gerard Reve (Uit De Avonden) [noot vertaler]

Dit artikel komt uit Fiona’s boek, The Art of Finding Yourself.